Uitroeping Palestijnse staat

door Ton Stier
Als het aan de Palestijnse leider Abbas ligt, zal deze maand een Palestijnse staat kunnen worden uitgeroepen. Abbas hoopt op steun van de Arabische Liga, de Verenigde Naties en de Europese Unie. Maar wat zijn de implicaties voor Israël?

Israëlische bevolking onder druk

Nu de Palestijnse autoriteiten eenzijdig een Palestijnse staat dreigen uit te roepen, lopen de spanningen in Israël deze maand opnieuw hoog op. Nou ja, ‘opnieuw’? Zijn de spanningen ook maar even weggeweest? Met de val van de Egyptische president Hosni Moebarak en zijn regime, in februari dit jaar, werd als snel duidelijk dat de veronderstelde ‘Arabische lente’ in feite slechts instabiliteit in de regio teweeg zou brengen en vrij baan zou creeëren voor extremistische moslimbewegingen.
Zo werd de Egyptische gasleiding naar Israël op 4 juli voor de derde keer opgeblazen en is door de openstelling van de grens tussen Egypte en Gaza de controle op wapeninvoer tot nul gereduceerd. Gevolg: nog steeds dood en verderf zaaiende raketten en mortiergranaten vanuit Gaza op het zuiden van Israël. Behalve de fysieke gevolgen hebben deze doodsbedreigingen natuurlijk ook psychologisch een enorm traumatisch effect op de bevolking.
En dan is er nog de provocatie van de flotilla met de zogenaamde hulpgoederen voor de ‘arme’ Gazanen. Wonderlijk genoeg was het de Griekse kustwacht die de ‘uitvaart’ van de vloot belette. De flytilla, de actie van de pro-Palestijnse activisten die per vliegtuig het land probeerden binnen te komen, moest natuurlijk eveneens de media-aandacht opeisen. Er is immers geen conflict ter wereld waarbij de media zo disproportioneel betrokken zijn en dus met recht ‘een media-oorlog’ kan worden genoemd. Een media-oorlog, zo legt Joris Luyendijk uit in zijn boek ‘Het zijn net mensen’, is niet een oorlog met veel media, maar een oorlog om veel media. Dat wil zeggen via de media jouw interpretatie van de werkelijkheid voor de wereldpers voor het voetlicht brengen. 

De houding van Jordanië

Of het deze maand inderdaad tot een eenzijdige uitroeping van een Palestijnse staat komt, is op het moment van dit schrijven nog onbekend. De infrastructuur is daar in ieder geval niet op berekend. Zo ontbreken elektriciteitscentrales, waterzuiveringinstallaties en een wegverbinding tussen Gaza en wat profaan de West Bank in plaats van Judea en Samaria wordt genoemd. Maar met een door Hamas overvleugelde politieke koers en de toenemende invloed van extremistische krachten, is de door velen gekoesterde hoop van een vredige co-existentie met Israël natuurlijk een utopie.
Opvallend is de houding van Jordanië dat inmiddels heeft aangekondigd tégen een Palestijnse staat te zullen stemmen omdat dat dit de Jordaanse belangen zou schaden. Kennelijk voorziet Amman een verder destabilisatie van de regio als een Palestijnse staat werkelijkheid wordt. 

Historische achtergrond

Overigens is het idee van een Palestijnse staat niet nieuw. Het was immers onderdeel van het Verdelingsplan van de VN in 1947, dat toen door de Arabische landen werd verworpen. Verdeling zou de vestiging en dus erkenning van een Joodse staat impliceren en dat is vanuit Arabisch perspectief onbestaanbaar.
Tot 1967 was overigens Judea, Samaria en Oost-Jeruzalem Jordaans grondgebied, maar een Palestijnse staat is ook in die periode nooit realiteit geworden. Ook niet in de Gazastrook, waar burgers gebukt gingen onder een meedogenloze Egyptische militaire dictatuur. Als de Jordaanse en Egyptische regering daar toe bereid waren geweest, had een Palestijnse staat toen moeiteloos gecreëerd kunnen worden. Maar Arabische regeringen worden nu eenmaal niet gekenmerkt door mededogen met hun onderdanen, maar zetten hen liever in als troef voor hun politieke steekspel. Daarbij kwam dat de in 1964 opgerichte PLO een goede bondgenoot in de strijd tegen Israël bleek te zijn. Hun doelstelling was immers de vernietiging van de Joodse staat. Voortdurend werd in die tijd de Israëlische bevolking opgeschrikt door terroristische aanvallen vanuit Jordanië, Egypte en Syrië. Toen Egypte, Syrië, Jordanië en Koeweit hun legermachten mobiliseerden, president Nasser de VN-vredesmacht sommeerde te vertrekken en de Straat van Tiran afsloot (waardoor de haven van Eilat onbereikbaar werd) en ook nog Frankrijk de wapenleveranties aan Israël stopte, was de maat vol. Door het vertrek van de VN-troepen verdween de belangrijke buffer tussen Israël en het Arabische leger. Het Israëlisch territorium, op zijn smalste punt slechts 14 kilometer breed, zou onder die omstandigheden onverdedigbaar worden. Uit puur zelfbehoud moest Israël de confrontatie met haar vijanden aan. Wachten op de eerste klap was geen optie. Gevolg: een verpletterende nederlaag van de Arabische strijdmachten en een geweldige gebiedsuitbreiding voor Israël. De Sinaï, de Gazastrook, Judea en Samaria, de Golanhoogte en Oost-Jeruzalem kwamen onder Israëlisch beheer. Op 7 juni sprak opperbevelhebber Mosje Dajan zijn historische woorden: “Wij hebben de verdeelde hoofdstad van Israël Jeruzalem herenigd; wij zijn teruggekeerd naar de heiligste van al onze heilige plaatsen en zullen er nooit meer uit vertrekken”. Opvallend genoeg bracht Dajan de Tempelberg onder beheer van de Islamitische Waqf. Hij bevroedde kennelijk toen al, dat de Tempelberg een politiek-religieus kruitvat is dat de potentie van een regionaal conflict overstijgt¹. 

Het profetische Woord

Vanuit het profetische Woord weten we dat Jeruzalem de plaats zal zijn waar straks niet alleen de mens der wetteloosheid zich zal vestigen (2 Tess. 2), maar waar ook de twee getuigen zullen optreden in een tijd dat de stad geestelijk Sodom en Egypte genoemd zal worden (Opb. 11). Maar Jeruzalem zal ook de stad zijn die de wederkomst van Israëls Messias van nabij zal aanschouwen als Zijn voeten op de Olijfberg zullen staan.
Wat dat te maken heeft met de mogelijke komst van een Palestijnse staat? Ik denk alles. Want wat er ook gebeurt, uiteindelijk wacht de grote apotheose op de interventie van de Messias Zelf. Nu bevindt alles zich nog in een menselijk politiek krachtenspel, met keuzes waarin ook de Israëlische samenleving tot op het bot is verdeeld. Zo vragen veel Israëli’s zich af of de huidige constellatie van grenzen en veranderende demografische verhoudingen door een snel groeiende Arabische populatie, in de toekomst de Joodse identiteit van de staat in gevaar zal brengen. Het is een van de vele vragen, waarvan we gelukkig het antwoord aan de democratisch gekozen politici in Israël mogen overlaten. We doen er goed aan hun afweging van keuzes ten aanzien van vrede en veiligheid te respecteren. Ons gebed mag zijn, dat zij daarbij Gods Woord zullen raadplegen en zullen handelen in het perspectief van Jeremia 30:7-9 waarin een grote crisis voor Israël wordt voorzegd, maar ook een heerlijke verlossing die niet door menselijke krachtsinspanning, maar door de HEERE alleen (!) tot stand zal worden gebracht.
“Wee! Want die dag is groot, er is er geen als hij. Het is een tijd van benauwdheid voor Jakob, toch zal hij daaruit verlost worden. Want op die dag zal het geschieden, spreekt de HEERE van de legermachten, dat Ik zijn juk van uw nek zal breken en uw banden zal verscheuren. Vreemden zullen zich niet meer door hem laten dienen, maar zij zullen de HEERE, hun God, dienen, en hun Koning  David, Die Ik hun zal doen opstaan.”
Wat de consequenties van een Palestijnse staat ook voor Israël  mogen zijn, De HEERE zegt: “Wees niet bevreesd, wormpje Jakob, volkje Israël, Ík help u, spreekt de HEERE, uw Verlosser is de Heilige van Israël”.

Voetnoot:
Zie de brochure ‘Kruitdampen op de Tempelberg’, te bestellen via www.israelendebijbel.nl/IB-shop